Trabzon'da asırlık gelenek yaşatılıyor! Ağasar'da kazanlar 'armut balı' için kaynıyor
Trabzon'un Şalpazarı ilçesinde Oğuz Çepni Türklerinden günümüze uzanan geleneksel elma ve armut pekmezi yapımı, sonbaharın gelmesiyle yeniden başladı. Ağasar yöresinde 'armut balı' olarak da bilinen doğal pekmez, odun ateşinde saatlerce kaynatılarak hazırlanıyor. Şeker ve katkı maddesi kullanılmadan üretilen yöresel lezzet, kış sofralarının vazgeçilmezleri arasında yer alıyor.
Şalpazarı'nda geçmişten gelen lezzet yaşatılıyor
Trabzon'un Şalpazarı ilçesine bağlı Sinlice Mahallesi'nde sonbaharın gelmesiyle birlikte geleneksel kış hazırlıkları hız kazandı.
Yöre halkı, bahçelerinde yetiştirdikleri elma ve armutları toplayarak nesilden nesile aktarılan yöntemlerle pekmez hazırlıyor.
Oğuz Çepni Türklerinin kültürel mirası arasında yer alan pekmez yapımı, Ağasar mutfağının önemli geleneklerinden biri olarak varlığını sürdürüyor.
Saatlerce odun ateşinde kaynatılıyor
Geleneksel pekmez yapımı, ağaçlardan olgunlaşmış elma ve armutların toplanmasıyla başlıyor.
Özenle ayıklanıp temizlenen meyveler küçük parçalara ayrılarak evlerin bahçelerinde kurulan büyük kazanlarda odun ateşiyle pişiriliyor.
Yumuşayan meyveler ezilip süzüldükten sonra elde edilen meyve suyu yeniden kazanlara aktarılıyor.
Pekmez yapımının en zahmetli aşaması ise burada başlıyor. Meyve suyu, odun ateşinde saatler boyunca ağır ağır kaynatılarak koyulaştırılıyor.
Kazanların başında bekleyen vatandaşlar, pekmezin dibinin tutmaması ve taşmaması için sürekli karıştırarak kıvamını kontrol ediyor.
Kaynama sırasında suyu buharlaşan meyve suyu, zamanla kendine özgü rengini ve yoğun kıvamını alıyor.
Şeker ve katkı maddesi kullanılmıyor
Şalpazarı'nda geleneksel yöntemlerle hazırlanan elma ve armut pekmezinin en önemli özelliklerinden biri, üretim sırasında ilave şeker ve katkı maddesi kullanılmaması.
Meyvelerin kendi doğal şekeriyle hazırlanan pekmez, istenilen kıvama ulaştıktan sonra soğutularak temiz kaplara dolduruluyor.
Yörede 'armut balı' olarak da bilinen bu lezzet, özellikle kış aylarında kahvaltı sofralarında tüketiliyor.
Ağasar kültürünün önemli bir parçası
Şalpazarı'nda pekmez yapımı yalnızca bir yiyecek hazırlama yöntemi olarak görülmüyor.
Aile büyüklerinden öğrenilen üretim geleneği, yöre halkı için dayanışmanın, emeğin ve kültürel mirasın önemli bir parçasını oluşturuyor.
Geçmişte hemen her evin bahçesinde kurulan kazanlarda sürdürülen bu gelenek, bugün de kültürüne sahip çıkan vatandaşların çabalarıyla yaşatılıyor.
Her kazan geçmişten bir hatıra taşıyor
Ağasar yöresinde elma ve armut pekmezi hazırlanırken aile bireyleri de üretim sürecine katılarak geleneksel bilgileri yeni kuşaklara aktarıyor.
Saatler süren zahmetli çalışmanın ardından elde edilen pekmez, hem kışlık yiyecek olarak saklanıyor hem de geçmişten bugüne uzanan kültürel bağları yaşatıyor.
Şalpazarı'nın Sinlice Mahallesi'nde kaynayan kazanlar, Oğuz Çepni Türklerinden miras kalan yöresel lezzetin gelecek nesillere aktarılmasına katkı sağlıyor.
