Meclis’te siyasi harita değişti: YENİ Parti ile CHP’nin 81 il karnesi
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde yaşanan parti değişiklikleri, yalnızca partilerin sandalye sayılarını değil Türkiye genelindeki temsil haritasını da önemli ölçüde değiştirdi. 91 milletvekiline ulaşan YENİ Parti ile 44 milletvekili bulunan CHP’nin 81 ildeki mevcut durumu dikkat çekici bir tablo ortaya çıkardı.
YENİ Parti’nin temsil alanı genişledi
Son dönemde farklı partilerden gerçekleşen milletvekili katılımlarıyla TBMM’de 91 sandalyeye ulaşan YENİ Parti, Türkiye’nin birçok bölgesinde temsil edilir hale geldi.
Partinin özellikle İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyükşehirlerde birden fazla milletvekiline sahip olması, Meclis’teki yeni güç dağılımının önemli unsurlarından biri oldu.
YENİ Parti’nin milletvekili bulunan iller arasında Adana, Amasya, Ankara, Antalya, Ardahan, Artvin, Aydın, Balıkesir, Bilecik, Burdur, Bursa, Çanakkale, Çorum, Denizli, Diyarbakır, Düzce, Erzincan, Eskişehir, Gaziantep, Giresun, Hatay, Isparta, İstanbul, İzmir, Karaman, Kayseri, Kırklareli, Kırşehir, Kocaeli, Malatya, Manisa, Mersin, Muğla, Ordu, Rize, Samsun, Sinop, Sivas, Şanlıurfa, Trabzon ve Zonguldak gibi iller yer alıyor.
Buna karşılık YENİ Parti’nin milletvekili bulunmadığı iller ağırlıklı olarak Doğu ve Güneydoğu Anadolu’nun bazı illeri ile İç Anadolu ve Karadeniz’in belirli noktalarında yoğunlaşıyor.
CHP’nin temsil alanı daraldı
CHP açısından ise tablo farklı bir görünüm sergiliyor.
TBMM’de 44 milletvekili bulunan CHP’nin temsil gücü belirli illerde yoğunlaşmış durumda. Parti özellikle İstanbul, İzmir, Tekirdağ ve Ankara gibi illerde birden fazla milletvekiliyle temsil edilirken birçok ilde CHP milletvekili bulunmuyor.
CHP’nin milletvekili bulunan iller arasında Adana, Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bartın, Bolu, Bursa, Denizli, Edirne, Elazığ, Eskişehir, Gaziantep, Hatay, İstanbul, İzmir, Kahramanmaraş, Kars, Kırklareli, Konya, Manisa, Mersin, Niğde, Ordu, Tekirdağ, Tokat, Uşak ve Yalova gibi iller bulunuyor.
CHP’nin temsil edilmediği illerin sayısının ise temsil edildiği illerin oldukça üzerine çıkması dikkat çekiyor.
İki partinin de bulunduğu iller
YENİ Parti ile CHP’nin aynı anda milletvekili bulundurduğu iller de yeni siyasi tablonun önemli bir bölümünü oluşturuyor.
Adana, Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bursa, Denizli, Eskişehir, Gaziantep, Hatay, İstanbul, İzmir, Kırklareli, Manisa ve Mersin başta olmak üzere bazı illerde iki parti de milletvekilleriyle temsil ediliyor.
Bu illerde iki partinin de bulunması özellikle büyükşehirlerdeki siyasi rekabet açısından dikkat çekiyor.
YENİ Parti’nin olduğu, CHP’nin olmadığı iller
Asıl dikkat çekici tablo ise YENİ Parti’nin milletvekili bulunmasına rağmen CHP’nin milletvekili bulunmadığı illerde ortaya çıkıyor.
Trabzon, Rize, Artvin, Giresun, Samsun ve Sinop başta olmak üzere Karadeniz’deki birçok il bu grupta bulunuyor.
Amasya, Ardahan, Bilecik, Burdur, Çanakkale, Çorum, Diyarbakır, Düzce, Erzincan, Isparta, Karaman, Kayseri, Kırşehir, Kocaeli, Malatya, Muğla, Sivas, Şanlıurfa ve Zonguldak gibi illerde de YENİ Parti milletvekili bulunurken CHP milletvekili bulunmuyor.
Bu tablo YENİ Parti’nin milletvekili transferleriyle yalnızca sandalye sayısını artırmadığını, CHP’nin bulunmadığı bazı illerde de Meclis temsilciliğine sahip hale geldiğini gösteriyor.
CHP’nin olduğu, YENİ Parti’nin olmadığı iller
Tablonun diğer tarafında ise CHP’nin temsil edildiği ancak YENİ Parti’nin milletvekili bulunmadığı iller bulunuyor.
Bartın, Bolu, Edirne, Elazığ, Kahramanmaraş, Kars, Konya, Niğde, Tekirdağ, Tokat, Uşak ve Yalova bu açıdan öne çıkan iller arasında yer alıyor.
Bu iller CHP’nin, YENİ Parti karşısında temsil üstünlüğünü koruduğu noktalar olarak dikkat çekiyor.
Trabzon ve Doğu Karadeniz’de tablo YENİ Parti lehine değişti
Karşılaştırmanın en dikkat çekici bölümlerinden birini Doğu Karadeniz oluşturuyor.
Trabzon’da Sibel Suiçmez, Rize’de Tahsin Ocaklı, Artvin’de Uğur Bayraktutan ve Giresun’da Elvan Işık Gezmiş’in YENİ Parti çatısı altında yer almasıyla bölgede önemli bir değişim yaşandı.
CHP ise bu illerde milletvekili temsilini kaybetmiş durumda.
Böylece Trabzon-Rize-Artvin-Giresun hattında YENİ Parti milletvekilleri bulunurken CHP’nin milletvekili bulunmaması, bölgedeki siyasi temsil dengesi açısından dikkat çekici bir sonuç ortaya çıkardı.
Ordu’da ise iki partinin de milletvekili bulunması farklı bir tablo oluşturuyor.
Sandalye sayısından daha çarpıcı olan temsil haritası
Ortaya çıkan tablo, Meclis’teki siyasi değişimin yalnızca milletvekili sayısıyla değerlendirilmemesi gerektiğini gösteriyor.
YENİ Parti’nin 91 milletvekiline ulaşmasının yanı sıra milletvekillerinin Türkiye’nin farklı bölgelerine yayılması, partinin Meclis’teki coğrafi temsil alanını genişletmiş durumda.
CHP’nin ise 44 milletvekiliyle daha sınırlı bir il grubunda temsil edilmesi, iki parti arasındaki yeni siyasi dengede dikkat çeken başlıklardan biri olarak öne çıkıyor.
Önümüzdeki süreçte gerçekleşebilecek yeni milletvekili geçişleri, iki partinin sandalye sayılarını değiştirmekle kalmayacak, Türkiye’nin Meclis’teki siyasi temsil haritasını da yeniden şekillendirecek.
TBMM’de grubu bulunan partilerin il bazındaki temsil tablosu
AK Parti: 81 ilin 71’inde var – 10’unda yok
YENİ Parti: 81 ilin 41’inde var – 40’ında yok
DEM Parti: 81 ilin 20’sinde var – 61’inde yok
MHP: 81 ilin 35’inde var – 46’sında yok
CHP: 81 ilin 29’unda var – 52’sinde yok
İYİ Parti: 81 ilin 20’sinde var – 61’inde yok
Yeni Yol Partisi: 81 ilin 15’inde var – 66’sında yok